นายทวี รัชนีกร


ข้อมูลโดยสังเขป

ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม) พ.ศ. 2548

ประวัติ

เกิดเมื่อวันที่ 10 ตุลาคม พ.ศ. 2477 จังหวัดราชบุรี

บิดาชื่อ นายลี้ รัชนีกร มารดาชื่อ นางทองย้อย รัชนีกร

คู่สมรส นางศิริพร รัชนีกร (สกุลเดิม เชียงวานิช) มีบุตร 4 คน ชาย 3 คน และหญิง 1 คน

การศึกษา

พ.ศ. 2496 ประกาศนียบัตรมัธยมศึกษาปีที่ 6 โรงเรียนอัมพวันวิทยาลัย อำเภออัมพวา จังหวัดสมุทรสงคราม

พ.ศ. 2498 ประกาศนียบัตรวิชาชีพ (ปวช.) จากโรงเรียนเพาะช่างกรุงเทพฯ

พ.ศ. 2503 ปริญญาตรีศิลปบัณฑิต (จิตรกรรม) มหาวิทยาลัยศิลปากร

การทํางาน

พ.ศ. 2503 ศิลปินอิสระ

พ.ศ. 2504 อาจารย์ประจําวิทยาลัยเทคนิคภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

พ.ศ. 2509 หัวหน้าแผนกวิชาศิลปกรรม คณะวิชาออกแบบ วิทยาลัยเทคนิคภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

พ.ศ. 2518 อาจารย์ 1 ระดับ 5 หัวหน้าแผนกวิชาศิลปกรรม วิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษาวิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดนครราชสีมา

พ.ศ. 2524 อาจารย์ 2 ระดับ 6 หัวหน้าแผนกวิชาศิลปกรรม วิทยาลัยเทคโนโลยีและอาชีวศึกษาวิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดนครราชสีมา

พ.ศ. 2529 หัวหน้าคณะทํางานโครงการจัดตั้งศูนย์วัฒนธรรมวิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดนครราชสีมา

พ.ศ. 2530 หัวหน้าคณะทํางานโครงการจัดตั้งพิพิธภัณฑ์ของใช้ในครัวเรือนอีสานวิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวดนครราชสีมา

พ.ศ. 2533 หัวหน้าคณะทํางานสร้างหุ่นจําลองปราสาทเขาพนมรุ้ง เพื่อรวมแสดงในงานนิทรรศการราชมงคล ณ ศูนย์วัฒนธรรมแห่งประเทศไทย

พ.ศ. 2535 หัวหน้าคณะทํางานโครงการจัดสร้างประติมากรรมสาธารณะวิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดนครราชสีมา

พ.ศ. 2536 เป็นผู้ออกแบบและตกแต่งภายในพิพิธภัณฑ์อนุสรณ์สถานท้าวสุรนารี จังหวัดนครราชสีมา

พ.ศ. 2537 เป็นผู้ทรงคุณวุฒิคณะอนุกรรมการอนุรักษ์สิ่งแวดล้อมศิลปกรรม จังหวัดนครราชสีมา

พ.ศ. 2538 อาจารย์ 2 ระดับ 7 หัวหน้าคณะวิชาออกแบบ สถาบันเทคโนโลยีราชมงคลวิทยาเขตภาคตะวันออกเฉียงเหนือ จังหวัดนครราชสีมา และเกษียณอายุราชการ

ปัจจุบัน

             เป็นศิลปินอาวุโสที่ทุ่มเทในการสร้างสรรคฺผลงานศิลปินกรรมมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2503 โดยในการสร้างสรรค์ผลการด้านจิตรกรรมนั้น ระยะแรกได้แสดงออกให้เห็นความงามของธรรมชาติที่ผสมผสานความคิด จนเกิดรูปแบบที่มีลักษณะเฉพาะตัว และต่อมาได้เสนอภาพสะท้อนภาวะของสังคม วิถีชีวิต ความเชื่อ ความเป็นท้องถิ่น และเรื่องราวสะเทือนใจที่มีต่อประชาชน โดยเสนอทัศนะต่อสังคมให้ตระหนักถึงความยุติธรรม และความจริงของมนุษย์ ที่จะมอบให้แแก่กันและกัน ในกระบวนการแสดงออกยังได้เอาวัสดุพื้นบ้านอีสานมาพัฒนาสู่การสร้างสรรค์ในระดับสากล นอกจากนั้นยังเป็นผู้เผยแพร่ความรู้ทางท้ศนศิลป์แก่นักศึกษาศิลปะในฐานะอาจารย์ตั้งแต่รับราชการจนกระเกษียณอายุ อีกทั้งยังเป็นผู้บุกเบิกการสร้างงานเครื่องปั้นดินเผาด่านเกวียน นับว่าผลงานศิลปะ และงานวิชาการทางศิลปะต่าง ๆ ได้ก่อให้เกิดประโยชน์ต่อสังคม และประเทศชาติเป็นอย่างมาก เป็นแบบอย่างที่ดีแก่อนุชนรุ่นหลัง ปัจจุบันสร้างสรรค์ผลงานอยู่ที่จังหวัดนครราชสีมา และยังได้เป็น

             กรรมการดําเนินงานจัดตั้งหอศิลปและวัฒนธรรมนครราชสีมา

             กรรมการที่ปรึกษาศูนย์ศิลปวัฒนธรรม จังหวัดนครราชสีมา

             กรรมการที่ปรึกษา พิพิธภัณฑ์สถานวัดสุทธจินดา กรมศิลปากร

รางวัลและเกียรติคุณ

พ.ศ. 2502 รางวัลเกียรตินิยม อันดับ 3 เหรียญทองแดง ประเภทจิตรกรรมจากการแสดงศิลปกรรมแห่งชาติ ครั้งที่ 10

พ.ศ. 2503 รางวัลเกียรตนิยม อันดับ 2 เหรียญเงิน ประเภทจิตรกรรมจากการแสดง ศิลปกรรมแห่งชาติ ครั้งที่ 11

               รางวัลเกียรตนิยม อันดับ 3 เหรียญทองแดง ประเภทภาพพิมพ์จากการแสดง ศิลปกรรมแห่งชาติ ครั้งที่ 11

พ.ศ. 2504 รางวัลเกียรตนิยม อันดับที่ 2 เหรียญเงิน ประเภทจิตรกรรมจากการแสดง ศิลปกรรมแหงชาติ ครั้งที่ 12

พ.ศ. 2544 ศิลปินดีเด่น จังหวัดนครราชสีมา

               ศิลปินยอดเยี่ยม “ทุนสร้างสรรค์ศิลป์ พีระศรี” ประจําปี 2544

พ.ศ. 2545 รับรางวัลเชิดชูเกียรติรางวัลมนัส เศียรสิงห์ “แดง” สาขาทัศนศิลป์ดีเด่น ด้านสันติภาพ ประชาธิปไตยและความเป็นธรรม

รายการอ้างอิง

  1. คําประกาศเกียรติคุณนายทวี รัชนีกร ศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์ (จิตรกรรม). สืบค้นจาก http://www.archives.su.ac.th/artist/drawing/2548thawee.pdf
  2. กรมส่งเสริมวัฒนธรรม. (2560). สามทศวรรษอัครศิลปินแห่งชาติ : ฐานันดรศิลปิน และศิลปินแห่งชาติ สาขาทัศนศิลป์. กรุงเทพ: กรม.